Diyetisyen İsmail BAL / Demirci İlçe Sağlık Müdürlüğü

Diyetisyen İsmail BAL / Demirci İlçe Sağlık Müdürlüğü


Diyabet ve Sağlıklı Beslenme


14 Kasım Dünya Diyabet Günü
Her yıl 14 Kasım, diyabet konusunda farkındalık oluşturmak ve toplum bilincini artırmak amacıyla Dünya Diyabet Günü olarak kutlanmaktadır. 
Diyabet, pankreasın yeterli insülin üretememesi veya üretilen insülinin vücutta etkili kullanılamaması sonucu ortaya çıkan kronik bir hastalıktır. Genetik yatkınlık, fazla kilo, hareketsiz yaşam ve sağlıksız beslenme diyabet gelişiminde önemli rol oynar.
Diyabet ciddi bir hastalıktır
İnsülin, pankreastan salgılanan ve kandaki şekerin hücrelere girerek enerji olarak kullanılmasını sağlayan hormondur. İnsülinin yetersizliği veya etkisizliği sonucunda kan şekeri yükselir. Sık idrara çıkma, aşırı susama, ağız kuruluğu, sık acıkma, halsizlik, kilo kaybı ve bulanık görme diyabetin başlıca belirtileridir.
Kontrol altına alınmayan diyabet; kalp - damar hastalıkları, böbrek yetmezliği, görme kaybı, sinir hasarı ve diyabetik ayak gibi ciddi sağlık sorunlarına neden olabilir. Ayrıca özellikle insülin ve bazı diyabet ilaçlarını kullanan bireylerde kan şekerinin 70 mg/dL'nin altına düşmesiyle hipoglisemi gelişebilir. Terleme, titreme, çarpıntı, baş dönmesi ve bilinç bulanıklığı belirtileri arasında yer alır.
Diyabet tedavisinde sağlıklı beslenme, düzenli fiziksel aktivite, kilo kontrolü, kan şekeri takibi ve gerekli durumlarda ilaç veya insülin tedavisi birlikte uygulanmalıdır.
Diyabette sağlıklı beslenmenin önemi
Sağlıklı beslenme, kan şekeri kontrolünün sağlanmasında ve diyabete bağlı komplikasyonların önlenmesinde önemli bir yere sahiptir. Diyabetli bireylerin beslenme programları kişiye özel hazırlanmalıdır. Bununla birlikte bazı temel ilkelere dikkat edilmesi gerekmektedir:
•    Öğünler düzenli yapılmalı, uzun süre aç kalmaktan kaçınılmalıdır.
•    Beyaz ekmek, pirinç, hamur işleri ve rafine karbonhidratlar yerine tam tahıllı ürünler, bulgur ve kuru baklagiller tercih edilmelidir.
•    Sebze ve posa tüketimi artırılmalı, meyveler porsiyon kontrolü yapılarak tüketilmelidir.
•    Şekerli içecekler, hazır meyve suları ve şerbetli tatlıların tüketimi sınırlandırılmalıdır.
•    Kızartmalar ve doymuş yağ içeriği yüksek besinler yerine zeytinyağı, ceviz ve balık gibi sağlıklı yağ kaynakları tercih edilmelidir.
•    Tuz tüketimi azaltılmalı ve yeterli su içilmelidir.

Beslenmenin yanında haftada en az 150 dakika orta şiddette fiziksel aktivite yapılması, düzenli kan şekeri ölçümlerinin gerçekleştirilmesi ve hekim kontrollerinin aksatılmaması önemlidir.

Unutulmamalıdır ki diyabet yönetimi yalnızca şeker tüketimini azaltmaktan ibaret değildir. Sağlıklı beslenme, hareketli yaşam ve düzenli tedaviyle diyabet kontrol altına alınabilir. Diyabetli bireyler beslenme konusunda mutlaka bir diyetisyene başvurmalıdır.
 

YAZARLAR